प्रार्थना, प्रयत्न आणि संवादातून विकासाचा मार्ग शोधा
धरती माता आणि वृक्षांना झालेल्या त्रासाबद्दल प्रार्थना
पर्यावरण संवर्धनासह विकास साधण्याचे आवाहन
आनंद सकपाळ | नेरळ:
कर्जत तालुक्यातील साई डोंगर परिसरातील वृक्षतोडीचा मुद्दा राज्यभर चर्चेत असतानाच ‘एक भारत हम भारत’च्या राष्ट्रीय प्रमुख तथा मैत्रीबोध परिवाराच्या राष्ट्रीय प्रमुख अनुराधा गोखले यांनी साई डोंगर परिसराची पाहणी केली. यावेळी जंगलतोडीमुळे धरती माता आणि वृक्षांना झालेल्या त्रासाबद्दल त्यांनी प्रार्थना केली. पर्यावरणाचे संवर्धन करत विकासाचा मार्ग शोधण्यासाठी सरकार, स्थानिक नागरिक आणि संबंधित घटकांमध्ये सुसंवाद होणे आवश्यक असल्याचे त्यांनी सांगितले.

साई डोंगर परिसराची पाहणी केल्यानंतर अनुराधा गोखले यांनी ‘प्रार्थना, प्रयत्न आणि संवाद’ या तीन सूत्रांवर भर दिला. विकासाची गरज नाकारता येणार नाही; मात्र विकासाच्या प्रक्रियेत निसर्गाचा कमीत कमी ऱ्हास कसा होईल, याचा विचार होणे गरजेचे आहे, अशी भूमिका त्यांनी मांडली.
ग्रीन एनर्जी आवश्यक; पण निसर्गाचा समतोलही महत्त्वाचा
आजच्या काळात ग्रीन एनर्जीची गरज वाढत आहे. ऊर्जा निर्मिती आणि विकासकामे आवश्यक असली तरी त्यासाठी निसर्गाची मोठ्या प्रमाणावर हानी होऊ नये, यासाठी पर्यायी मार्गांचा विचार केला पाहिजे, असे गोखले यांनी स्पष्ट केले.

सह्याद्रीच्या डोंगररांगा, जंगल आणि जैवविविधता ही केवळ नैसर्गिक संपत्ती नसून पुढील पिढ्यांसाठीची जबाबदारी आहे. त्यामुळे विकास आणि पर्यावरण यांच्यात संघर्ष निर्माण करण्याऐवजी दोन्हींचा समतोल साधण्याचा प्रयत्न होणे आवश्यक असल्याचे त्यांनी सांगितले.
प्रार्थना, प्रयत्न आणि संवादातून मार्ग काढू
साई डोंगर परिसरातील परिस्थिती पाहिल्यानंतर धरती माता आणि वृक्षांना झालेल्या त्रासाबद्दल प्रार्थना करण्यात आली. मात्र, केवळ प्रार्थना करून प्रश्न सुटणार नाही; त्यासोबत प्रत्यक्ष प्रयत्न आणि सर्व संबंधितांमध्ये संवादही आवश्यक आहे, असा संदेश गोखले यांनी दिला.

सरकार आणि स्थानिक नागरिक यांच्यात सुसंवाद वाढला, तर पर्यावरणाचे संरक्षण करत विकासासाठी योग्य पर्याय शोधता येऊ शकतात. त्यामुळे कोणत्याही संघर्षाला टोक देण्याऐवजी संवादातून तोडगा काढण्याची गरज असल्याचे त्यांनी नमूद केले.
सह्याद्रीच्या संवर्धनासाठी सामूहिक प्रयत्नांची गरज
साई डोंगर परिसरातील पर्यावरणीय संवेदनशीलता लक्षात घेऊन सह्याद्रीच्या जंगलाचे आणि वसुंधरेचे संवर्धन करण्यासाठी सर्वांनी एकत्रित प्रयत्न करणे आवश्यक आहे. विकास हा माणसाच्या गरजा पूर्ण करणारा असला, तरी तो निसर्गाच्या अस्तित्वावर परिणाम करणारा ठरू नये, अशी भूमिका यावेळी व्यक्त करण्यात आली.

प्रार्थना, प्रयत्न आणि संवादाच्या माध्यमातून विकास आणि पर्यावरण यांचा समतोल साधण्याचा मार्ग शोधला पाहिजे, असा संदेश अनुराधा गोखले यांनी साई डोंगर पाहणी दरम्यान दिला. साई डोंगरातील वृक्षतोडीच्या पार्श्वभूमीवर झालेल्या या पाहणीमुळे पर्यावरण संवर्धन आणि विकास यांच्यातील समतोलाचा मुद्दा पुन्हा एकदा चर्चेत आला आहे.








