साई डोंगरातील वृक्षतोडीवर राज ठाकरेंचा सरकारवर घणाघात
आनंद सकपाळ | नेरळ:
कर्जत तालुक्यातील साई डोंगर परिसरात प्रस्तावित टोरंट पॉवरच्या पंप्ड स्टोरेज जलविद्युत प्रकल्पासाठी सुरू असलेल्या वृक्षतोडीच्या मुद्द्यावर महाराष्ट्र नवनिर्माण सेनेचे अध्यक्ष राज ठाकरे यांनी बुधवारी सरकारवर जोरदार टीका केली. सकाळी साई डोंगर परिसराची प्रत्यक्ष पाहणी करून ग्रामस्थांशी संवाद साधल्यानंतर झालेल्या जाहीर सभेत त्यांनी प्रकल्पाची गरज, पर्यावरणाचा ऱ्हास, राज्यातील राजकीय नेतृत्वाची भूमिका आणि महाराष्ट्रातील नैसर्गिक साधनसंपत्तीबाबत अनेक प्रश्न उपस्थित केले.
मी जंगलाच्या अंतिम संस्काराला आलोय
साई डोंगरातील वृक्षतोडीचा संदर्भ देताना राज ठाकरे यांनी, “मी जंगलाच्या अंतिम संस्काराला आलोय असे वाटते. या प्रकल्पाची काय गरज आहे, याचा विचार करा,” असे म्हणत प्रकल्पाच्या उद्देशावरच प्रश्नचिन्ह उपस्थित केले. जंगलतोडीच्या पार्श्वभूमीवर पर्यावरणीय परिणामांचा गांभीर्याने विचार करण्याची गरज असल्याचे त्यांनी सांगितले.

या प्रकल्पासाठी मोठ्या प्रमाणावर वृक्षतोड होणार असल्याचा मुद्दा सध्या चर्चेत आहे. उपलब्ध वृत्तांनुसार प्रस्तावित ३ हजार मेगावॅट पंप्ड स्टोरेज प्रकल्पासाठी ३२ हजार ४९० झाडे तोडण्याची परवानगी देण्यात आल्याचे वृत्त आहे.
उद्योगधंद्यांच्या विरोधात नाही, पण निर्णय महाराष्ट्राचा हवा
राज ठाकरे यांनी आपण उद्योगधंद्यांच्या विरोधात नसल्याचे स्पष्ट करत, महाराष्ट्रात कोणता उद्योग किंवा प्रकल्प उभारायचा याबाबतचे निर्णय महाराष्ट्रातील जनतेच्या हिताचा विचार करून झाले पाहिजेत, अशी भूमिका मांडली.
“मी उद्योगधंद्यांच्या विरोधात नाही. मात्र महाराष्ट्रात काय करायचे हे बाहेरच्यांनी ठरवायचे नाही; आम्ही ठरवू,” असे त्यांनी म्हटले. या वक्तव्याच्या माध्यमातून त्यांनी खासगी कंपन्या, उद्योग आणि सरकार यांच्यातील निर्णयप्रक्रियेवर प्रश्न उपस्थित केला.

सत्तेची भीती बाळगणारा महाराष्ट्र नको
राज्यातील सत्ताधारी आणि लोकप्रतिनिधींच्या भूमिकेवरही राज ठाकरे यांनी टीका केली. सत्तेची आणि पदाची भीती बाळगून लोकप्रतिनिधींनी गप्प राहू नये, असे आवाहन त्यांनी केले. “महाराष्ट्रातील आमदार-खासदारांनी या प्रश्नावर भूमिका घ्यावी,” अशा आशयाची टीका करत त्यांनी लोकांनीही आपल्या परिसरातील प्रश्नांबाबत जागरूक राहण्याचे आवाहन केले.
आज जंगल, उद्या तुमच्या दारावर संकट
सह्याद्री परिसरातील विविध प्रकल्पांचा संदर्भ देत राज ठाकरे यांनी विकासाच्या नावाखाली नैसर्गिक साधनसंपत्तीवर होणाऱ्या परिणामांबाबत सावध राहण्याचे आवाहन केले. जव्हार, मोखाडा आणि सह्याद्रीतील इतर भागांमध्येही प्रकल्प येत असल्याचा उल्लेख करत त्यांनी, “आज इथे जे घडत आहे, ते उद्या तुमच्या दारावर येऊ शकते,” असा इशारा दिला. त्यांनी सोशल मीडियावर महाराष्ट्रातील निसर्गरम्य ठिकाणांचे फोटो आणि व्हिडिओ शेअर करणाऱ्या तरुणांचा संदर्भ घेत, केवळ निसर्गाचे फोटो पाहणे पुरेसे नसून त्याच्या संरक्षणासाठी नागरिकांनी प्रश्न विचारण्याची गरज असल्याचे सांगितले.

वीज वितरण कोण करणार?
प्रकल्पाच्या वीज निर्मिती आणि वितरणाच्या उद्देशावरही त्यांनी प्रश्न उपस्थित केला. वीज कुठे जाणार, तिचे वितरण कोण करणार आणि या प्रकल्पाचा प्रत्यक्ष लाभ कोणाला होणार, याबाबत स्पष्टता आवश्यक असल्याचे त्यांनी म्हटले.
प्रकल्पाच्या समर्थनार्थ मांडल्या जाणाऱ्या विकासाच्या दाव्यांसोबतच पर्यावरणीय परिणाम, स्थानिकांचा सहभाग, प्रकल्पाची गरज आणि वीज वापराची दिशा याबाबत सार्वजनिक चर्चा होणे आवश्यक असल्याचा मुद्दा त्यांनी पुढे आणला.
सरकारला साथ देऊ नका; तुम्ही नेतृत्व करा
स्थानिक नागरिकांना उद्देशून राज ठाकरे यांनी केवळ राजकीय पक्षांकडे न पाहता स्थानिक पातळीवर नेतृत्व करण्याचे आवाहन केले. “तुम्ही नेतृत्व करा, मी तुमच्या बरोबर आहे,” असे त्यांनी सांगितले.
दरम्यान, साई डोंगर परिसरातील प्रस्तावित प्रकल्पाला स्थानिक ग्रामस्थ, पर्यावरणप्रेमी आणि विविध राजकीय पक्षांकडून विरोध होत आहे. यापूर्वी शिवसेना (उबाठा) नेते आदित्य ठाकरे यांनीही या परिसराची पाहणी करून वृक्षतोडीवर प्रश्न उपस्थित केले होते.
राज ठाकरे यांच्या दौऱ्यामुळे साई डोंगरातील वृक्षतोडीचा मुद्दा आता स्थानिक आंदोलनापुरता मर्यादित न राहता राज्याच्या राजकीय चर्चेच्या केंद्रस्थानी आला आहे. प्रकल्पाच्या पर्यावरणीय परिणामांबाबत समर्थक आणि विरोधकांकडून वेगवेगळे दावे केले जात असून, या पार्श्वभूमीवर प्रकल्पाशी संबंधित मंजुरी, वृक्षतोडीची व्याप्ती, स्थानिकांची भूमिका आणि प्रत्यक्ष पर्यावरणीय परिणाम याबाबत अधिकृत माहिती महत्त्वाची ठरणार आहे.








